.NET CLI (Command Line Interface) to kluczowy zestaw narzędzi dla programistów pracujących z ekosystemem .NET. Pozwala w pełni zarządzać projektami, budować aplikacje, konfigurować zależności oraz wdrażać rozwiązania, a to wszystko bezpośrednio z linii poleceń – bez konieczności uruchamiania IDE. Dzięki architekturze cross-platform, .NET CLI działa równie efektywnie w systemach Windows, macOS i Linux, zapewniając spójne doświadczenie deweloperskie na każdej platformie.

Wśród najważniejszych komend znajdziesz:

  • dotnet new – do tworzenia projektów na bazie szablonów,
  • dotnet build – do kompilacji kodu źródłowego,
  • dotnet run – do uruchamiania aplikacji,
  • dotnet test – do wykonywania testów jednostkowych,
  • dotnet publish – do przygotowania aplikacji do wdrożenia produkcyjnego.

Wprowadzenie do .NET CLI i jego architektura

.NET CLI to nowoczesne podejście do zarządzania cyklem życia aplikacji .NET. Stanowi integralną część .NET SDK (Software Development Kit) i została stworzona z myślą o maksymalnej elastyczności, wygodzie oraz kontroli nad pełnym procesem developerskim. Architektura .NET CLI oparta jest na modularnym systemie komend, gdzie każda komenda odpowiada za konkretny etap: od inicjalizacji projektu, przez kompilację i testowanie, po wdrożenie.

Podstawowe zadania obsługuje sterownik dotnet, który:

  • zapewnia szeroki zestaw komend do zarządzania projektami,
  • umożliwia budowanie, uruchamianie, testowanie i wdrażanie aplikacji,
  • pełni funkcję środowiska uruchomieniowego dla aplikacji .NET (pozwala na bezpośrednie wywołanie DLL).

Instalacja .NET CLI sprowadza się do zainstalowania .NET SDK. Możesz do tego użyć natywnych instalatorów odpowiadających systemowi operacyjnemu lub skryptów instalacyjnych – w zależności od Twojego środowiska.

Najważniejsze zalety podejścia „side-by-side” to:

  • współistnienie wielu wersji SDK na jednym komputerze,
  • eliminacja konfliktów między projektami wymagającymi różnych wersji .NET,
  • wygodne przełączanie wersji SDK na podstawie konfiguracji projektu lub pliku global.json.

Struktura komend i składnia

Komendy .NET CLI mają przejrzystą strukturę, która ułatwia codzienną pracę. Podstawowa składnia zawiera:

  • sterownik dotnet,
  • nazwę komendy,
  • opcjonalne parametry i argumenty.

Dzięki temu łatwo grupować funkcjonalności i korzystać z wybranych opcji, np.: dotnet build myapp.csproj.

System pomocy w CLI pozwala uzyskać szybką dokumentację bezpośrednio z terminala. Aby zobaczyć przegląd dostępnych opcji, wystarczy użyć:

  • dotnet –help,
  • dotnet -h,
  • dotnet build –help – dla szczegółowych informacji o konkretnej komendzie.

Domyślne wartości parametrów sprawiają, że CLI jest jeszcze wygodniejsze w użyciu. Przykładowo, jeśli opcja boolowska jest obecna, jej wartość domyślna to true, więc dotnet tool update dotnet-suggest --global i dotnet tool update dotnet-suggest --global true oznaczają to samo.

Tworzenie projektów i zarządzanie szablonami

Komenda dotnet new to podstawowy sposób rozpoczynania pracy nad każdym projektem .NET. Dzięki niej szybko utworzysz projekt na bazie szablonu, korzystając z gotowej struktury katalogów i wymaganych plików.

Najprostszy przykład użycia:

  • dotnet new console – tworzy nową aplikację konsolową,
  • projekt domyślnie dostaje nazwę katalogu roboczego,
  • można użyć -n lub --name, by określić własną nazwę projektu.

Aby zobaczyć, jakie szablony są dostępne, skorzystaj z komendy:

dotnet new list

Pozwala to łatwo sprawdzić wszystkie dostępne typy projektów i nazwę konkretnego szablonu do użycia.

Zaawansowane opcje konfiguracji szablonów

Dla bardziej wymagających scenariuszy, .NET CLI pozwala dostosować projekty pod konkretne potrzeby. Najważniejsze parametry to:

  • -f / –framework – ustawienie docelowej wersji .NET (np. dotnet new console -f net8.0);
  • -o / –output – wskazanie katalogu docelowego dla nowego projektu (np. dotnet new console -o MyConsoleApp);
  • –language / -lang – wybór języka programowania, np. F# czy Visual Basic (dotnet new console --language F#).

Dzięki temu CLI dostosujesz do indywidualnych preferencji zespołu i różnorodnych paradygmatów programowania.

Zarządzanie szablonami niestandardowymi

.NET CLI umożliwia także instalowanie i używanie własnych szablonów. Komenda dotnet new search pozwala przeszukiwać repozytoria NuGet pod kątem szablonów tworzonych przez społeczność. Pozwala to błyskawicznie rozszerzyć dostępne wzorce projektowe lub wdrożyć standardy obowiązujące w Twojej firmie.

Instalujesz szablon przez:

dotnet new install NazwaSzablonu

Po zainstalowaniu szablon jest gotowy do użycia jak każdy inny poprzez dotnet new.

Aktualizacja zainstalowanych szablonów odbywa się poleceniem:

dotnet new update

Pozwala to zachować zgodność z nowościami, poprawkami bezpieczeństwa oraz najlepiej dopasować szablony do aktualnych realiów ekosystemu .NET.